Rwaki, czyli wigilijne kluski ziemniaczane na słodko i wytrawnie

Wigilijne menu mocno różni się w zależności od regionu Polski. Część dań powoli odchodzi w zapomnienie, zastępowane przez nowoczesną kuchnię. Dlatego by podtrzymać pamięć o smakach, którymi raczyli się nasi przodkowie ruszamy śladem tradycji! Przedstawiamy Wam rwaki – ziemniaczane kluseczki, które są prostym w przygotowaniu, lecz niezwykle ciekawym daniem.

• Pochodzenie: Rwaki, zwane też rwańcami lub szagówkami, najsilniej zakorzenione są w kuchni Podlasia, Mazowsza i szerzej – Kresów Wschodnich. To proste danie, które na Wigilię stawało się postną, ale sycącą bazą dla słodkich i wytrawnych dodatków.
• Na słodko i wytrawnie: Rwaki były daniem, które pojawiało się na stołach przodków na co dzień i od święta. Codzienna wersja miała być szybka w przygotowaniu, tania i sycąca. Dlatego najczęściej ciepłe jeszcze kluchy polewano olejem lnianym i gotowe. Wigilijna wersja to opcja „na bogato” z makiem oraz słodkimi bakaliami i chrupiącymi orzechami. Taki rarytas na świątecznym stole to nie byle co! I Ty teraz możesz spróbować go w naszej wersji z bezcukrowym twistem.

Składniki na kluski (rwaki)

• Ziemniaki mączyste: 1 kg,
• Mąka orkiszowa: (Ilość będzie zależała od ziemniaków, patrz instrukcja)
• Sól i pieprz: szczypta,
• Czosnek: 1 ząbek (tylko do ciasta w wersji wytrawnej).

Przygotowanie klusek

1. Ziemniaki obierz, umyj i ugotuj w osolonej wodzie do miękkości. Upewnij się, że są dobrze rozgotowane.
2. Odcedź ziemniaki i dokładnie je utłucz (najlepiej jeszcze ciepłe, aby nie było grudek).
3. Wyrównaj utłuczone ziemniaki w misce. Podziel ziemniaki na cztery równe części w misce. Wyjmij jedną część z miski, tworząc w tym miejscu wgłębienie. W to wgłębienie wsyp mąkę orkiszową. Dodaj szczyptę soli i szczyptę pieprzu do całości. Zacznij wyrabiać ciasto ręcznie. Mieszaj i zagniataj do momentu uzyskania jednolitej, plastycznej masy. Kluski powinny być miękkie, ale nie klejące się zbyt mocno do rąk.
4. Podziel gotowe ciasto na dwie równe części:
   • Część 1: Na kluski słodkie.
   • Część 2: Na kluski wytrawne (dodaj do niej przeciśnięty przez praskę 1 ząbek czosnku i ponownie zagnieć).
5. Z obu części ciasta odrywaj niewielkie kawałki i ręcznie formuj małe, nieregularne kluski. Tradycyjnie rwaki to kluski „rwane”, więc nie muszą być idealnie równe.
6. W dużym garnku zagotuj osoloną wodę. Wrzucaj partiami uformowane kluski. Gotuj aż wypłyną na wierzch.

Wersja słodka: Rwaki z makiem

Składniki:

• Mak: 100 g,
• Mleko: około 150-200 ml (do ugotowania maku)
• Erytrytol: do smaku,
• Rodzynki: 50 g,
• Prażone migdały: 30 g.

Przygotowanie

1. Mak zalej wrzącą wodą i odstaw na 10-15 minut, a następnie odcedź.
2. Przełóż mak do rondelka, zalej mlekiem i gotuj na małym ogniu, mieszając, aż mak wchłonie płyn i zmięknie (około 30 minut). Zblenduj całość.
3. Dodaj erytrytol (do smaku), rodzynki i połowę prażonych migdałów. Wymieszaj i podgrzej.
4. Ugotowane rwaki (słodka część) przełóż na talerze i obficie polej ciepłym słodkim sosem makowym. Posyp pozostałymi prażonymi migdałami.

Wersja wytrawna: Rwaki z olejem lnianym i czarnuszką

Składniki:

• Olej lniany (tłoczony na zimno): 3-4 łyżki,
• Czarnuszka: 1-2 łyżeczki,
• Świeżo mielony pieprz: do smaku.

Przygotowanie

1. Ugotowane rwaki (wytrawna część, ta z czosnkiem) podawaj ciepłe. Polej olejem lnianym, posyp czarnuszką i pieprzem.

Smacznego!